Bergamo – atrakcje Città Alta i Città Bassa. Przewodnik

Bergamo, malowniczo położone u stóp Alp i zarazem w pobliżu jezior Como, Iseo oraz Garda, to jedno z najbardziej niedocenianych miast północnej Italii. Zachwyca średniowiecznymi ulicami, wspaniałą architekturą sakralną, wpisanymi na listę UNESCO Murami Weneckimi, dwoma zamkami i pięknymi punktami widokowymi. A gdy dodać do tego znakomitą kuchnię lokalną oraz dogodną lokalizację na wycieczki komunikacją publiczną, łatwo zrozumieć, dlaczego Bergamo jest świetnym miejscem nie tylko na city break, ale również na dłuższy pobyt i zwiedzanie Lombardii.

W tym przewodniku zebrałam najważniejsze atrakcje Bergamo, w tym miejsca warte zobaczenia zarówno w Città Alta, jak i Città Bassa. Opowiadam nie tylko o tych najbardziej znanych, ale również o mniej oczywistych zakątkach miasta, a także dzielę się praktycznymi wskazówkami dotyczącymi zwiedzania, parkingów, komunikacji publicznej i planowania pobytu, które pomogą Wam dobrze zaplanować pobyt.

Zanim zaczniecie czytać, warto wiedzieć:

• Bergamo składa się z dwóch zupełnie różnych części: średniowiecznej Città Alta oraz nowszej Città Bassa, połączonych m.in. zabytkową kolejką szynowo-linową;
• Na zwiedzanie najważniejszych atrakcji warto przeznaczyć co najmniej jeden pełny dzień, choć miasto doskonale sprawdza się również jako cel kilkudniowego city breaku;
• Zabytkowe mury otaczające Città Alta od 2017 r. znajdują się na Liście światowego dziedzictwa UNESCO jako część weneckich fortyfikacji obronnych;
• Bergamo jest jednym z najlepiej skomunikowanych miast północnych Włoch i stanowi świetną bazę wypadową m.in. nad jeziora Como oraz do Mediolanu;
• Jeśli planujecie zwiedzać wyłącznie historyczne centrum, samochód nie będzie potrzebny.

Bergamo odwiedziłam do tej pory cztery razy w okresie od maja aż do końca października – zarówno na jeden dzień, jak i nocując przez kilka dni, w górnym i dolnym mieście. Ten przewodnik powstał na podstawie wszystkich tych doświadczeń i regularnie jest aktualizowany.

Bergamo to nie tylko lotnisko

Bergamo mijałam wielokrotnie, przejeżdżając autostradą. Przylatywałam na tutejsze lotnisko, bardzo popularne i oferujące rozbudowaną siatkę połączeń z Polską oraz innymi miastami Włoch. Wylatywałam stąd na Sardynię, nocowałam w pobliżu lotniska, jadłam, zatrzymywałam się na przedmieściach. Ale jakoś nigdy nie złożyło się, bym przyjechała do historycznego centrum, czyli Città Alta.

Zwiedzając Włochy, częściej trafiałam na mało znane wyspy, takie jak wyspy wokół Sycylii czy położona nieopodal Rzymu wyspa Ponza (opisana szczegółowo tutaj), w góry Abruzji, do miasteczek Molise i Piemontu albo na alpejskie szlaki Doliny Aosty. Bergamo wciąż pozostawało gdzieś obok. Nigdy jednak nie uważałam, że nie jest warte uwagi. Wręcz przeciwnie. Od dawna chciałam tu przyjechać. Spodziewałam się, że wyjadę zachwycona, ale nie przypuszczałam, że aż tak.

Kiedy wreszcie przyjechałam do Bergamo, byłam przekonana, że wszyscy miłośnicy Italii odwiedzili je przede mną. Tymczasem po publikacji pierwszych zdjęć na blogowym Facebooku oraz na blogowym Instagramie, zaczęły pojawiać się komentarze: „byłam tylko przejazdem”, „przyleciałem i od razu pojechałem do Mediolanu”. Wtedy uświadomiłam sobie, że wiele osób nadal traktuje Bergamo wyłącznie jako miasto z lotniskiem. Miejsce, w którym się ląduje i rusza dalej, do Mediolanu, nad jezioro Como czy nad Gardę. A przecież Città Alta nie bez powodu uchodzi za jeden z najpiękniejszych historycznych zespołów miejskich Lombardii. Mam nadzieję, że tym przewodnikiem przekonam Was, aby potraktować Bergamo nie jako przystanek, ale jako cel podróży.

Dwa oblicza miasta – Città Alta i Città Bassa

Najbardziej charakterystycznym elementem krajobrazu Bergamo jest wyraźny podział miasta na dwie części. Città Bassa, czyli dolne miasto, rozciąga się bliżej dworca kolejowego oraz lotniska i również ma wiele do zaoferowania. Jednak to właśnie Città Alta przyciąga większość odwiedzających. Tak było również w moim przypadku.

Dlatego w pierwszej części przewodnika opisuję przede wszystkim Città Alta, gdzie podczas trzydniowego pobytu w październiku 2023 roku spędzałam niemal cały czas. Planowałam zjechać również do Città Bassa, ale urok średniowiecznego miasta skutecznie pokrzyżował te plany. Dolne miasto zwiedziłam dopiero podczas kolejnej wizyty, dlatego informacje na jego temat znajdziecie w dalszej części przewodnika.

Kiedy powstało Bergamo? Miasto na kartach historii

Historia Bergamo sięga czasów starożytnych. Pierwsze ślady osadnictwa na tym terenie pochodzą z XII wieku p.n.e., natomiast za założycieli miasta uznaje się Celtów, którzy osiedlili się tutaj około IV wieku p.n.e. W I wieku p.n.e. Bergamo zostało włączone do Imperium Rzymskiego i funkcjonowało pod nazwą Bergomum. Po upadku cesarstwa stało się jednym z najważniejszych ośrodków Longobardów, a w średniowieczu należało do najbogatszych miast północnych Włoch.

Przez kolejne stulecia Bergamo przechodziło pod panowanie Viscontich i Republiki Weneckiej. To właśnie Wenecjanie pozostawili po sobie najbardziej widoczny ślad w krajobrazie miasta, wznosząc monumentalne Mury Weneckie. Po zjednoczeniu Włoch Bergamo weszło w skład nowo utworzonego Królestwa Włoch.

Ile czasu potrzeba na zwiedzanie Bergamo?

Jeśli chcielibyście zwiedzić porządnie stare miasto, a nie tylko zaliczyć główną ulicę, wieżę widokową oraz katedrę i bazylikę, to warto przeznaczyć minimum jeden cały dzień. Natomiast z oboma zamkami i kilkoma naprawdę ciekawymi muzeami potrzebujecie przynajmniej dwa pełne dni.

Urok starówki położonej na wzgórzu jest tak duży, że prawdopodobnie chętnie będziecie zaglądać ponownie w zwiedzone już zaułki, co sprawia, że przyda się dzień trzeci. Trzy dni pozwolą już rozsmakować się konkretnie w tutejszej kuchni. Doliczmy jeszcze choć pół dnia na dolne miasto, które również oferuje ciekawe atrakcje. A gdy jeszcze dodamy wycieczki komunikacją publiczną po okolicy, to okaże się, że nawet tydzień w Bergamo to wcale nie jest dużo.

Co warto zobaczyć w Bergamo Città Alta?

Città Alta, czyli górne miasto, to najstarsza i zarazem najbardziej charakterystyczna część Bergamo. To tutaj znajdują się najważniejsze zabytki, średniowieczne uliczki, klimatyczne place i restauracje serwujące lokalne specjały. Choć historyczne centrum nie jest duże, bez trudu można spędzić tu cały dzień, zaglądając do kościołów, pałaców, na punkty widokowe i do niewielkich sklepików ukrytych wśród brukowanych ulic.

Główna ulica Città Alta – Via Bartolomeo Colleoni

Główną ulicą Città Alta jest brukowana Via Bartolomeo Colleoni, nazwana na cześć jednego z najsłynniejszych mieszkańców miasta.

Trakt przecina historyczne centrum, łącząc dwa z trzech najważniejszych placów Bergamo. To właśnie przy niej znajdują się najważniejsze budynki świeckie i sakralne, a także liczne restauracje, kawiarnie i sklepy.

Piazza Vecchia w Bergamo

Główny plac górnego miasta z fontanną pośrodku, otoczony okazałymi pałacami. Na jednym szczycie zachwyca budynek Palazzo Nuovo, siedziba biblioteki Angelo Mai, a na drugim ratusz i wieża zegarowa, której szczyt jest dostępny dla miłośników pięknych widoków.

Piazza Vecchia dość nietypowo graniczy z Piazza del Duomo, czyli placem katedralnym, który tutaj jest wyjątkowo mały jak na standardy włoskich miast i miasteczek.

Palazzo della Ragione

Palazzo della Ragione na Piazza Vecchia to jeden z najstarszych pałaców komunalnych we Włoszech, wzniesiony pod koniec XII wieku. Przez blisko siedem stuleci był siedzibą władz miejskich oraz sądu (podestà), stanowiąc centrum życia politycznego i sądowniczego Bergamo. Najpiękniejszym elementem budowli jest monumentalny portyk (loggia), który prowadzi pod pałacem i łączy Piazza Vecchia z Piazza del Duomo.

Przechodząc pod kamiennymi łukami, warto spojrzeć pod nogi. W posadzce znajduje się fascynujący zegar słoneczny z 1798 roku, tzw. gnomon, służący do wyznaczania południa słonecznego oraz korekty kalendarza. W słoneczne południe promień światła wpadający przez otwór w sklepieniu wskazuje znak zodiaku, w którym danego dnia znajduje się Słońce, a także dokładną datę. Palazzo della Ragione wraz z sąsiednimi Palazzo del Podestà i Torre Civica tworzył średniowieczny kompleks władzy miejskiej.

Torre Civica (Campanone) – wieża miejska

Wspomniana wyżej wieża pochodzi z XII wieku i oferuje możliwość podziwiania wspaniałych widoków na miasto z tarasu panoramicznego na szczycie. Około 2/3 wysokości można wygodnie pokonać windą, natomiast dalej należy się wspiąć stromymi i wąskimi schodami. Jednak panoramy roztaczające się ze szczytu są wspaniałe.

Jeżeli lubicie podziwiać miasta z góry, zajrzyjcie również do mojego przewodnika po najpiękniejszych punktach widokowych w Bergamo. Opisałam w nim zarówno miejsca bezpłatne, jak i płatne oraz przygotowałam mapę z ich lokalizacją.

Palazzo del Podestà – Museo delle Storie di Bergamo

Muzeum historii Bergamo mieszczące się w Palazzo del Podestà szczególnie polecam osobom planującym wjazd na Campanone, ponieważ obie atrakcje można zwiedzić w ramach jednego biletu. I nie mam na myśli wyłącznie ruin widocznych pod szklaną podłogą przy wejściu. Największe wrażenie zrobiły na mnie ekspozycje przygotowane na piętrze oraz sposób, w jaki zaaranżowano całe muzeum.

Nie będę pokazywać Wam samych zbiorów, bo tych jest naprawdę dużo. Zdecydowanie bardziej chciałabym zwrócić uwagę na wnętrza Palazzo del Podestà, które same w sobie są warte odwiedzenia. Jeśli – podobnie jak ja – lubicie historyczną architekturę, z pewnością docenicie to miejsce.

Piazza del Duomo w Bergamo Alta

To chyba najbardziej nietypowy Piazza del Duomo, jaki widziałam we Włoszech. Niewielki, ukryty pomiędzy zwartą zabudową, a mimo to otoczony aż trzema wyjątkowymi świątyniami, z których dwie niemal stykają się ze sobą.

Na zdjęciu powyżej od lewej strony widoczna jest katedra, dalej fragment bazyliki Santa Maria Maggiore z charakterystyczną, surową fasadą, a tuż obok zachwycająca marmurowa fasada Cappella Colleoni. Co ciekawe, wejście do bazyliki utrzymane jest w tym samym stylu co kaplica, przez co obie budowle sprawiają wrażenie jednej, niezwykle harmonijnej całości.

Basilica di Santa Maria Maggiore

Bazylika Santa Maria Maggiore to najważniejsza świątynia Bergamo i jedno z miejsc, których podczas wizyty w Città Alta nie można pominąć. Powstała w XII wieku, a według legendy była spełnieniem ślubu złożonego przez mieszkańców miasta, którzy prosili Matkę Bożą o ochronę przed głodem, suszą i epidemią dżumy.

Nietypowym rozwiązaniem jest brak głównego wejścia. Do wnętrza można dostać się wyłącznie czterema wejściami bocznymi.

Z zewnątrz bazylika zachowała charakterystyczne cechy lombardzkiego stylu romańskiego, natomiast jej bogato zdobione barokowe wnętrze zachwyca złoceniami, rzeźbami i malowidłami.

Cappella Colleoni

Cappella Colleoni to jeden z najpiękniejszych przykładów architektury renesansowej w całej Lombardii. Powstała w drugiej połowie XV wieku jako prywatne mauzoleum Bartolomea Colleoniego, jednego z najsłynniejszych kondotierów swoich czasów. Jej fasada, wykonana z białego, czerwonego i czarnego marmuru, przyciąga wzrok już z daleka.

Równie imponujące są wnętrza, w których znajdują się m.in. grobowiec Bartolomea Colleoniego, sarkofag jego córki Medei oraz liczne renesansowe dzieła sztuki. Według legendy budowa kaplicy wymagała wyburzenia dawnej zakrystii bazyliki Santa Maria Maggiore, czemu sprzeciwiali się kanonicy. Trudno dziś powiedzieć, ile w tej historii prawdy, ale jedno nie ulega wątpliwości: powstało tutaj jedno z najpiękniejszych miejsc w całym Bergamo.

Cattedrale di Sant’Alessandro Martire

Katedra św. Aleksandra Męczennika – patrona Bergamo – jest główną świątynią miasta i siedzibą miejscowej diecezji. Jej neoklasyczna fasada z białego marmuru z Botticino nie zrobiła na mnie tak dużego wrażenia jak wnętrza. Te są naprawdę imponujące. Szczególnie polecam zajrzeć do pierwszej kaplicy po lewej stronie od wejścia i spojrzeć w górę. Dwukrotnie siedziałam tam przez dłuższą chwilę, podziwiając bogato zdobione sklepienie.

Historia świątyni jest równie ciekawa. Budowę obecnej katedry rozpoczęto w połowie XV wieku, a ukończono dopiero w XIX stuleciu. Wcześniejsza katedra poświęcona św. Aleksandrowi została wyburzona przez Wenecjan podczas budowy Murów Weneckich. Według miejscowej tradycji obecna świątynia stoi w miejscu męczeńskiej śmierci patrona miasta, a jego relikwie spoczywają w urnie umieszczonej na głównym ołtarzu.

Chiesa di Sant’Agata nel Carmine

Spacerując główną ulicą Città Alta, czyli Via Bartolomeo Colleoni, warto zajrzeć do niepozornego z zewnątrz kościoła Chiesa di Sant’Agata nel Carmine. Jego barokowe wnętrza potrafią naprawdę zaskoczyć. Świątynia jest jednonawowa i posiada po pięć kaplic bocznych z każdej strony.

Najbardziej okazałą z nich jest kaplica poświęcona Madonnie del Carmine z cennym barokowym ołtarzem zaprojektowanym przez Filippo Juvarrę. Tego samego architekta, któremu Turyn zawdzięcza znaczną część swojego dzisiejszego wyglądu. Pisałam o tym szerzej w mojej bestsellerowej książce „Italia – kraina kontrastów i różnorodności. Włochy północne„.

Ciekawostką jest historia samej nazwy świątyni. Kościół należał kiedyś do klasztoru karmelitów i funkcjonował jako Santa Maria Annunciata. Na początku XIX wieku zdekonsekrowano znajdujący się nieopodal kościół Sant’Agata nel Carmine, a jego nazwę przeniesiono właśnie tutaj. W dawnym kościele św. Agaty działa dziś stylowa restauracja, o której więcej przeczytacie w kulinarnym przewodniku po Bergamo.

Piazza Mascheroni

Piazza Mascheroni to jeden z najspokojniejszych placów w Città Alta. Dziś można usiąść tutaj przy stoliku jednej z restauracji i odpocząć od tłumów spacerujących głównymi ulicami historycznego centrum. Ciekawostką jest, że w czasach Republiki Weneckiej odbywał się tutaj gwarny targ.

Warto wiedzieć, że jeden z otaczających plac budynków skrywa zachowane fragmenty średniowiecznych i renesansowych piwnic oraz dawnych kondygnacji.

Rocca di Bergamo (zamek w Bergamo)

Rocca di Bergamo, czyli średniowieczna twierdza wzniesiona na wzgórzu Sant’Eufemia, góruje nad wschodnią częścią Città Alta i jest jednym z najlepszych punktów widokowych w mieście. Z murów rozciąga się piękna panorama zarówno historycznego centrum, jak i dolnego Bergamo.

W zabudowaniach twierdzy mieści się Museo dell’Ottocento, należące do sieci Museo delle Storie di Bergamo. Jeśli planujecie odwiedzić także Palazzo del Podestà, warto kupić bilet „ALL IN ONE”, który przez 48 godzin umożliwia zwiedzanie wszystkich muzeów należących do tej sieci. W 2026 roku kosztuje on 15 euro, natomiast bilet wyłącznie do Rocca kosztuje 5 euro.

Palazzo Moroni

Ten niewielki pałac o przepięknych wnętrzach i największych prywatnych ogrodach w Città Alta (spośród dostępnych dla zwiedzających) znajduje się nieco na uboczu. Szczegóły znajdziecie w osobnym artykule o Palazzo Moroni.

Mura Veneziane di Bergamo (Mury Weneckie w Bergamo)

Mury Weneckie otaczające Città Alta to jeden z najbardziej charakterystycznych symboli Bergamo. Wzniesione w XVI wieku przez Republikę Wenecką miały chronić najbardziej wysunięte na zachód tereny Serenissimy oraz przebiegający tędy ważny szlak handlowy. Dziś, wraz z innymi weneckimi fortyfikacjami we Włoszech, Chorwacji i Czarnogórze, znajdują się na Liście światowego dziedzictwa UNESCO.

Mury mają około 6 km długości i prowadzi po nich piękna trasa spacerowa z licznymi punktami widokowymi. Ważnym elementem fortyfikacji są cztery historyczne bramy: św. Augustyna, św. Jakuba, św. Aleksandra i św. Wawrzyńca. Co ciekawe, przez trzy z nich nadal odbywa się ruch samochodowy.

Porta San Giacomo – główna brama miejska

Porta San Giacomo to najpiękniejsza z czterech bram prowadzących do Città Alta i zarazem jedna z najbardziej rozpoznawalnych budowli Bergamo. Wzniesiona z jasnego marmuru z Botticino, od wieków stanowi reprezentacyjne wejście do historycznego centrum od strony południowej. Dziś jest wyłączona z ruchu samochodowego i mogą korzystać z niej wyłącznie piesi.

To właśnie tutaj rozpoczyna się malowniczy, brukowany trakt prowadzący do dolnego miasta. Jeśli miałabym wskazać jedno miejsce, z którego najlepiej widać monumentalne Mury Weneckie, wybrałabym właśnie okolice Porta San Giacomo. Szczególnie pięknie prezentują się stąd późnym popołudniem, gdy jasny kamień nabiera ciepłych odcieni.

Porta Sant’Alessandro

Porta Sant’Alessandro znajduje się w północno-zachodniej części Città Alta. To kolejna z czterech historycznych bram prowadzących do starego miasta.

Za nią rozpoczyna się trasa na wzgórze San Vigilio, zarówno piesza, jak i prowadząca do dolnej stacji kolejki – Funicolare San Vigilio.

Wzgórze San Vigilio i zamek San Vigilio

Wzgórze San Vigilio to miejsce, do którego dociera zdecydowanie mniej turystów niż na Piazza Vecchia czy pod bazylikę Santa Maria Maggiore, a szkoda. Jeśli dysponujecie większą ilością czasu, naprawdę warto tu zajrzeć.

Na szczycie wzgórza sięgającego 496 m n.p.m. znajdują się pozostałości dawnej twierdzy San Vigilio, która przez stulecia była ważnym elementem systemu obronnego Bergamo. Dziś w jej obrębie urządzono ogólnodostępny park z licznymi ławkami i punktami widokowymi, z których rozciąga się panorama Città Alta, dolnego miasta oraz okolicznych wzgórz. Wstęp jest bezpłatny.

Na San Vigilio można wejść pieszo malowniczą Via San Vigilio albo wjechać wspomnianą wcześniej, zabytkową kolejką linowo-terenową, która od ponad wieku łączy wzgórze z Città Alta.

Co warto zobaczyć w Bergamo Città Bassa?

Città Bassa, czyli dolna i nowsza część Bergamo, nie zachwyca średniowiecznym klimatem tak jak Città Alta. Warto jednak poświęcić jej przynajmniej kilka godzin. Znajdziecie tutaj eleganckie aleje, sklepy, dobre restauracje, ciekawe muzea i miejsca, do których zagląda zdecydowanie mniej turystów.

Główna ulica

Główną osią Città Bassa jest szeroka aleja biegnąca od dworca kolejowego do dolnej stacji funicolare prowadzącej do Città Alta. Tworzą ją kolejno Viale Papa Giovanni XXIII, Viale Roma oraz Viale Vittorio Emanuele II.

Spacerując tędy, można zobaczyć kilka ciekawych budynków z przełomu XIX i XX wieku, a także odpocząć w niewielkim parku przy Piazza San Marco.

Borgo San Leonardo w Bergamo

Borgo San Leonardo należało niegdyś do najważniejszych części handlowych Bergamo. Już w średniowieczu działały tu sklepy, warsztaty i targi przyciągające kupców z całego regionu. Dziś nadal można znaleźć liczne butiki oraz zakłady rzemieślnicze, dzięki którym dzielnica zachowała swój specyficzny charakter.

Spacerując po okolicy, warto zwrócić uwagę na różnorodną zabudowę – od eleganckich pałaców po wąskie uliczki z kolorowymi kamienicami.

W samym sercu dzielnicy znajduje się Piazza Pontida z kościołem San Leonardo, od którego Borgo wzięło swoją nazwę. Stąd warto przejść również na Via XX Settembre, jeden z najpopularniejszych deptaków handlowych w Bergamo.

Accademia Carrara

Accademia Carrara to najważniejsze muzeum sztuki w Bergamo i jedno z najlepszych muzeów malarstwa w całej Lombardii. Galeria powstała pod koniec XVIII wieku dzięki fundacji hrabiego Giacomo Carrara, który przekazał miastu swoją prywatną kolekcję i środki na stworzenie publicznego muzeum.

Dziś można tu zobaczyć malarstwo z okresu od XV do XVIII wieku, z mocnym akcentem na szkołę lombardzką i wenecką, w tym dzieła Belliniego, Botticellego, Tiepolów oraz artysty szczególnie ważnego dla Bergamo – Lorenzo Lotto. Accademia Carrara nie jest duża, ale oferuje wysoką jakość. Dlatego też świetnie sprawdzi się nawet u osób, które na co dzień nie bywają w muzeach. Muzeum położone jest u podnóża Città Alta, w odległości kilku minut spacerem od stacji funicolare.

Najpiękniejsze panoramy Bergamo

Wszystkie szczegóły, mapy i zdjęcia znajdziecie w osobnym przewodniku „Najpiękniejsze punkty widokowe w Bergamo„.

Kuchnia Bergamo

Gdzie zjeść i czego warto spróbować? Moje rekomendacje i sprawdzone miejscówki znajdziecie w osobnym przewodniku kulinarnym po Bergamo.

Niesamowite Bergamo nocą we mgle

Gdy przyjechałam do Bergamo późnym popołudniem padał deszcz. Gdy szłam z przystanku do apartamentu padało. Gdy wieczorem wyszłam na kolację lało, aż parasol ledwo dawał radę. W takich chwilach łatwo pomyśleć o pechu, nietrafieniu z wyborem terminu, a nawet nieudanym pobycie. Dlatego chciałam Wam opowiedzieć o części dalszej owego wieczoru.

Gdy wyszłam z restauracji zobaczyłam ulice Città Alta spowite gęstą mgłą, w dodatku puściutkie. Po ulewie pozostał już tylko mokry bruk i atmosfera, jakbym cofnęła się w czasie przynajmniej o sto lat. Magia! Zamiast wrócić szybko do apartamentu i otworzyć laptopa, spacerowałam urzeczona przez kolejne prawie dwie godziny, nie wypuszczając aparatu z dłoni.

To było mistyczne doznanie, wyjątkowe chwile, w których zakochałam się totalnie w Bergamo. Następnego dnia – mimo kiepskiej prognozy – wyszło słońce i towarzyszyło mi już do końca pobytu. Czasem nie warto załamywać się deszczem zbyt szybko. Nie martwcie się też na zapas złymi prognozami pogody. Nigdy nie wiadomo, co dobrego może z nich wyniknąć.

Kiedy najlepiej jechać do Bergamo?

Każda pora roku jest dobra na podróż do Bergamo, a zarazem każda ma swoje wady. Od wiosny do jesieni mamy największe szanse trafić na dobrą pogodę, a wycieczki nad okoliczne jeziora będą z pewnością bardziej atrakcyjne. Wtedy jednak ceny noclegów – i tak wysokie – oraz przede wszystkim ceny lotów szybują do góry, podobnie jak liczba zwiedzających.

Z kolei pomiędzy październikiem a marcem tłumów nie ma, a ceny spadają, jednak w zamian trzeba się liczyć z niedogodnościami. Krótszy dzień i większa szansa na deszcz to główne minusy. Czy są jednak inne zalety? Jeśli przyjedziecie w grudniu lub na początku stycznia, to zastaniecie Bergamo pięknie ozdobione na okres świąteczny.

Bergamo w październiku a Bergamo w czerwcu i maju

W pytaniach zadawanych w blogowej grupie na Facebooku WŁOCHY – podróże & styl życia często pojawiają się posty odnośnie pogody, jakiej można się spodziewać w poszczególnych miesiącach. O ile przewidywanie pogody to robota dla synoptyków, o tyle dzielenie się doświadczeniami o warunkach, jakie zastaliśmy podczas swoich podróży to cenny zasób informacji. Bergamo odwiedziłam czterokrotnie – jesienią w ostatnich dniach października, późną wiosną w połowie czerwca, a także na początku oraz pod koniec maja.

W pierwszym przypadku przywitała mnie ulewa, czego efektem są m.in. zdjęcia zamglonego Città Alta zamieszczone powyżej. Następnego dnia było słonecznie z chwilami częściowego zachmurzenia i do tego cieplutko – mimo końcówki października u podnóża Alp chodziłam w bluzie i cieszyłam się promieniami słońca grzejącymi momentami bardzo konkretnie. Kolejny dzień był równie piękny, podobnie jak następny; aż żal było wyjeżdżać.

Wydawać by się mogło, że w czerwcu we Włoszech musi być piękne lato, ale niekoniecznie tak jest. W 2024 roku czerwiec w północnej Italii był kapryśny; piękne, słoneczne dni przeplatane były dniami pochmurnymi, a nawet w te o idealnie błękitnym niebie często pod wieczór pojawiała się ściana deszczu. Do Bergamo przyjechaliśmy w jeden z takich pochmurnych dni, uciekając przed deszczem znad jeziora Como. Dzień był ciepły, ale nie upalny, chwilami nieco kropiło, niebo było przez cały czas przykryte gęstymi, szarymi chmurami.

Na początku maja 2025 roku (zdjęcia powyżej) znów odwiedziłam Bergamo. Każdy, kto tego roku wybrał północną Italię na majówkę wygrał na pogodowej loterii, gdyż zarówno temperatura, jak i słońce dopisały z nawiązką. Za to w środku dnia głównymi ulicami starówki spacerowały tłumy, które przerzedziły się dopiero około godziny 20. Ten termin ma za to jedną wielką zaletę, a mianowicie zapach wszechobecnych kwiatów, jaki unosi się w powietrzu. Kwitną m.in. jaśminy, akacje i kasztanowce, których rośnie tutaj mnóstwo, zarówno klasycznych białych, jak i różowych.

Gdzie spać? Moje sprawdzone noclegi w Bergamo

Apartamenty w Bergamo Città Alta

W zabytkowej części miasta nocowałam w bardzo fajnym, niewielkim apartamencie, jednym z trzech dostępnych w tym samym budynku, w starej zabudowie, w spokojnej ulicy, kilka kroków od Via Bartolomeo Colleoni.

Agencja, która zarządza tymi mieszkaniami oferuje także kilka innych apartamentów w centrum, np. to malutkie studio, które sama rozważałam, ten przepiękny, duży apartament z widokiem, czy apartament z tarasem w dolnej części miasta.

Jestem bardzo zadowolona ze swojego wyboru. Przede wszystkim dzięki genialnej lokalizacji mogłam wielokrotnie wracać do apartamentu, zostawiać zakupy, złapać chwilę oddechu czy odpocząć przed wieczornym wyjściem na kolację. Kilkadziesiąt metrów od drzwi znajdują się m.in. Carrefour Express oraz liczne restauracje.

Pokoje koło lotniska w Bergamo

Świetna propozycja na nocleg w pobliżu lotniska w Bergamo, gdy następnego dnia lecicie dalej lub macie lot wcześnie rano. Należy przejść pieszo 1,8 km (licząc od drzwi terminala przylotów) po wygodnej, asfaltowej ścieżce pieszo-rowerowej omijającej lotnisko, więc z dodatkowymi walorami w postaci możliwości obserwowania startujących samolotów z perspektywy końca pasa.

Sam obiekt jest świetnie zorganizowany. Gdybyście przyjechali w nocy i właściciel już nie dał rady osobiście zrobić zameldowania, to można to załatwić online, a klucze odebrać w skrytce przed wejściem. Pokój wspominam jako bardzo komfortowy, z wygodnym łóżkiem, czajnikiem elektrycznym, kubkami i wyborem herbat, dużą łazienką i balkonem. Aż było nam żal, że przyjechaliśmy wieczorem, a opuszczaliśmy pokój w nocy. Tuż obok znajduje się La Rustica, genialna knajpka z tanią pizzą na wynos.

Apartamenty i pokoje koło dworca kolejowego

Ten przepiękny obiekt oferujący zakwaterowanie w wysokim standardzie ze strefą wellness, niczym czterogwiazdkowy hotel, otwarto wiosną 2024 roku. Można tutaj zaparkować samochód na prywatnym parkingu, można naładować samochód elektryczny, wykupić śniadanie, masaż, a nawet przygodę na symulatorze lotu Boeinga 737 oraz myśliwca F-18.

Ponadto dla Czytelników bloga Italia by Natalia dostępna jest zniżka przy bezpośredniej rezerwacji na stronie obiektu – AR Suites & Art. Więcej informacji znajdziecie w osobnym artykule „Apartamenty i pokoje o wysokim standardzie w centrum Bergamo – AR Suites & Art„.

Gdzie zaparkować samochód w Bergamo?

Z własnego doświadczenia mogę Wam polecić dwa parkingi znajdujące się poza strefą ZTL: jeden w pobliżu dworca centralnego w Città Bassa i jeden w Città Alta.

Parcheggio Central Parking w Città Bassa

Można tutaj dojechać z autostrady dość szybko i łatwo. Parking posiada kilka poziomów pod ziemią, dostępne są windy, a opłatę przed wyjazdem uiszcza się w automacie.

Kawałek dalej zaczyna się Borgo San Lorenzo, a tuż obok parkingu jest genialna restauracja, o czym więcej informacji znajdziecie w kulinarnym przewodniku po Bergamo.

Parcheggio Città Alta

Oto najwygodniejszy sposób zwiedzenia górnej części Bergamo, jeśli zdecydowalibyście się przyjechać tutaj samochodem, na przykład na półdniową wycieczkę znad jeziora Como. Bez problemu dojedziecie tutaj od strony dworca kolejowego. Ten wielopoziomowy parking wykuty jest w skale poniżej zabudowań Città Alta, ale to żadne problem.

Gdy już wjedziecie i zaparkujecie czeka na Was winda, która dowozi klientów parkingu na poziom górnego miasta. Jeszcze tylko przejście nowoczesnym, niezbyt długiem tunelem i wychodzicie wprost na brukowaną ulicę, kilkaset metrów od głównego traktu spacerowego.

Transport publiczny w Bergamo

Autobusy miejskie, dojazd z lotniska do centrum Bergamo i Città Alta

W mieście funkcjonuje bardzo sprawna i rozbudowana siatka połączeń autobusowych. Szczegóły oraz plener podróży dostępne są – również w języku angielskim – na oficjalnej stronie przewoźnika. Najważniejszą linią dla nas przybywających zwiedzić miasto jest bezdyskusyjnie „jedynka”. Jeździ ona na odcinku lotnisko – główny dworzec kolejowy – Città Alta, przy czym górne miasto objeżdża od strony południowej, ze wschodu na zachodni kraniec.

Ostatni przystanek znajduje się przy bramie Sant’Alessandro. Uwaga! Nie wszystkie autobusy linii 1 dojeżdżają aż na lotnisko. Nawet jeśli zobaczycie „1” na wyświetlaczu, to zwróćcie uwagę na dopisek. „Stazione” oznacza, że autobus dojeżdża tylko dworzec centralny, natomiast te jadące na lotnisko – i zatrzymujące się także przy stacji kolejowej – mają dopisek „Aeroporto”.

Funicolare Città Alta

Autobusy to nie jedyne środki komunikacji publicznej, z których można skorzystać będąc w Bergamo. Miasto oferuje dwie kolejki linowo-szynowe, pozwalające szybko i sprawnie dostać się na wzgórza.

Pierwsza z nich – ta zdecydowanie popularniejsza – dowozi pasażerów z dolnego do górnego miasta.

UWAGA podróżujący z psami: do Funicolare Città Alta można wejść z psem pod warunkiem, że ma założony kaganiec.

Funicolare San Vigilio

Po drugiej stronie górnego miasta dolną stację ma kolejka San Vigilio, która zabiera chętnych na wzgórze o tej samej nazwie, z którego roztaczają się piękne widoki.

Bilet można kupić w automacie w wersji klasycznej lub tylko przyłożyć kartę płatniczą do terminala przy bramce. Motorniczy w razie czego służy pomocą.

Co warto zobaczyć w okolicy Bergamo? Wycieczki komunikacją publiczną

Atrakcje najbliżej Bergamo

Zatrzymując się w Bergamo na dłużej i wybierając miasto na bazę pobytu dłuższego niż dwie doby, warto wybrać się na kilka wycieczek po okolicy. Dysponując samochodem nie jesteśmy niczym ograniczeni, dlatego skupię się na miejscach łatwo dostępnych komunikacją publiczną.

Jezioro Como

Przede wszystkim jezioro Como, jedno z najpiękniejszych miejsc w północnych Włoszech. Dojeżdża tutaj bezpośredni pociąg z Bergamo i jedzie wzdłuż wschodniego brzegu . Pierwszą miejscowością nad jeziorem, w której się zatrzymuje i którą bardzo polecam jest Lecco, gdzie koniecznie trzeba się przespacerować piękną promenadą nad brzegiem jeziora. Następnie można pojechać dalej, m.in. do słynnej Varenny, Bellano z malowniczym wąwozem Orrido di Bellano oraz pięknego, ale mało znanego Colico.

Uwaga! Przebudowa linii kolejowej Bergamo – Ponte San Pietro

Rozbudowa i modernizacja linii kolejowej pomiędzy Bergamo a Ponte San Pietro rozpoczęła się w 2024 roku i została podzielona na kilka etapów. W związku z prowadzonymi pracami w wybranych terminach obowiązuje autobusowa komunikacja zastępcza na części trasy. Kursy autobusów są dopasowane do godzin odjazdu pociągów, ale mimo to czas podróży jest dłuższy. Wykaz przystanków oraz rozkład jazdy dostępne są na stronie przewoźnika Trenord (pdf na dole tej strony).

Jezioro Iseo

Jezioro Iseo jest znacznie mniejsze od Como i o wiele mniej doceniane, a wystarczy złapać autobus linii E do Sarnico, odjeżdżający z Bergamo – Terminal SAB, by po godzinie móc spacerować tamtejszym lungolago lub złapać statek w kierunku północnym.

Mediolan

Stolicy Lombardii nie trzeba specjalnie przedstawiać, wszak większość przelatujących do Bergamo udaje się właśnie tam. Chciałabym jednak zwrócić Waszą uwagę na fakt, że nawet jeśli zwiedziliście już Mediolan i planujecie się skupić na innych atrakcjach w okolicy, a będzie to w grudniu, to polecam bardzo ponownie wybrać się do stolicy włoskiej mody. Mało które duże miasto jest w okresie świątecznym aż tak piękne. Więcej znajdziecie w blogowym przewodniku po Mediolanie.

Atrakcje nieco dalej od Bergamo

Wielu przylatujących do Bergamo planuje się udać nad jezioro Garda, które jest nie mniej fascynujące niż Como. Pamiętajcie proszę, że Garda to największe jezioro Włoch. Jednodniowa wycieczka pozwala poznać co najwyżej niewielki fragment tego, co ma do zaoferowania. Z uwagi na dogodność dojazdu polecam wybrać na taki trip miasteczka posiadające stację kolejową: Desenzano del Garda lub Peschiera del Garda, ewentualnie Sirmione, które wymaga dodatkowo złapania autobusu z dworca do centrum.

Więcej znajdziecie w blogowym przewodniku po jeziorze Garda. Odradzam natomiast jednodniowe wycieczki do Wenecji, to nie ma sensu, nie z Bergamo, jest po prostu za daleko. Dla chętnych jednak podrzucam link do blogowego przewodnika po Wenecji.

Loty z Polski do Bergamo

Loty na lotnisko Orio al Serio (BGY) realizowane są regularnie przez tzw. tanie linie lotnicze z wielu polskich miast, co pozwala łatwo dopasować termin wylotu do planu zwiedzania. W 2026 roku są to:

Połączenia realizowane przez Ryanair

• Kraków – codzienne loty;
• Katowice – wyloty dwa razy w tygodniu;
• Wrocław – kilka razy w tygodniu;
• Warszawa (Modlin) – połączenie funkcjonuje bardzo intensywnie, ale liczba lotów zależy od sezonu. Po dużej rozbudowie siatki Ryanaira w 2026 r. częstotliwość jest większa niż wcześniej;
• Poznań – loty odbywają się prawie codziennie;
• Lublin – loty w wybrane dni tygodnia.

Połączenia realizowane przez Wizz Air

• Warszawa – Chopin – loty odbywają się codziennie, nawet po trzy rejsy w ciągu dnia.

Jak dojechać z lotniska w Bergamo do Mediolanu, Wenecji i nad Gardę?

Bezpośredni autobus do Mediolanu

Najprostszym sposobem dojazdu z lotniska Orio al Serio do centrum Mediolanu jest bezpośredni autobus. Do wyboru są dwaj przewoźnicy:

• Orio Shuttle kursuje pomiędzy lotniskiem a stacją Milano Centrale. Autobusy odjeżdżają regularnie przez cały dzień, zazwyczaj co 30-60 minut. Ceny biletów zależą od terminu zakupu, a najkorzystniej jest kupić je wcześniej przez internet.
• Autostradale / Terravision, którego autobusy również kończą trasę przy dworcu Milano Centrale. Połączenia realizowane są od wczesnych godzin porannych do późnego wieczora, a odjazdy odbywają się zwykle co 20-30 minut. W zależności od natężenia ruchu drogowego przejazd trwa około 50-60 minut.

Ile kosztuje bilet z lotniska w Bergamo do Mediolanu?

Cena biletu autobusowego zależy od przewoźnika oraz terminu zakupu. W przypadku Orio Shuttle wynosi zazwyczaj około 8-10 euro, natomiast przejazd autobusami Autostradale / Terravision kosztuje najczęściej od około 5 do 10 euro. Najtańsze bilety można zwykle kupić z wyprzedzeniem przez internet.

Dla porównania przejazd taksówką z lotniska Orio al Serio do stacji Milano Centrale kosztuje zazwyczaj od około 85 euro, a podróż trwa około 50 minut, choć przy dużym natężeniu ruchu może się wydłużyć.

Dojazd pociągiem

Jeżeli planujecie dalszą podróż pociągiem, najpierw należy dostać się z lotniska na dworzec kolejowy w Bergamo, oddalony o około 2 km. Najwygodniej zrobić to autobusem ATB linii 1, który łączy lotnisko z dworcem kolejowym, centrum Città Bassa, dolną stacją Funicolare Città Alta, a finalnie dojeżdża do Città Alta od strony wschodniej.

Ceny biletów komunikacji miejskiej zmieniają się co pewien czas, dlatego przed podróżą warto sprawdzić aktualny cennik przewoźnika ATB. Pociągi z Bergamo odjeżdżają regularnie przez cały dzień.

Dojazd z Bergamo nad jezioro Garda

Ze stacji kolejowej w Bergamo bez problemu można dojechać do Peschiera del Garda lub Desenzano del Garda, czyli jedynych miejscowości położonych nad Gardą, które mają stację kolejową. W zależności od wybranego połączenia podróż trwa od około 1 do 2 godzin i zazwyczaj wymaga jednej przesiadki, najczęściej w Brescii lub Rovato. Ceny biletów rozpoczynają się od około 8 euro, ale w przypadku szybkich pociągów kategorii Frecciarossa lub Frecciargento są wyższe.

Dojazd z Bergamo do Wenecji

Podróż pociągiem z Bergamo do Wenecji również wymaga jednej przesiadki, najczęściej w Brescii. W zależności od wybranego połączenia trwa od około 2 do 3 godzin, a ceny biletów zaczynają się od około 20 euro i rosną wraz z kategorią pociągu oraz terminem zakupu.

Mam nadzieję, że powyższy przewodnik przyda się Wam podczas zwiedzania Bergamo, a pomijających do tej pory owo fascynujące miasto zachęci do spędzenia tutaj przynajmniej jednego pełnego dnia.